Kunnijât sämmilii kulttuurpirrâs

Piirroskuva. Aikuinen ja lapsi seisovat tunturin reunalla ja katsovat alas laaksoon, jossa on asutusta, poroja, poroaita ja järvi.

Meccikuávluh iä lah kuoskâmettumeh, pic toh láá sämmilij päikkikuávlu, ärbivuáválij iäláttâsâi já sämisiärvusij argâpeeivi kulttuurpiirâs. 

Sämmilâš kulttuurpiirâs šadda tast mon uáiná já uáinimettumist

  • Uáinusist lii huksimärbi, toovlášpasâttâsah já sämi-iäláttâsâi šoddâdem ärbivyehienâduvah (siida.fi)
  • Ärbitiätu addel enâdâhân merhâšume já sirdâšuvá suhâpuolvâst nuubán muštâlusâin, päikkinoomâin já ärbivuáválâžžân sämimusikkin: juáigusin, livđen já leu’ddin.
  • Sämmilij muusik lii juáigus ađai luohti, livđe já leu’dd. Táválávt juáiguseh láá tavesämmilij ärbivyehi, livđe aanaarsämmilij já leu’dd nuorttâsämmilij muusikärbivyehi (suomâkielân, oktavuohta.com).

Kunnijât Säämi kulttuurpirrâs

  • Vääldi huámášumán pase paaihijd já čuávu puorijd lattimtaavijd. 
    • Ovdâmerkkân Aanaar Äijihsuollui ađai Äijihân puáhtá uápásmuđ laddiihánnáá jäävri alne já kunnijâttiđ návt pase pääihi. 
    • Ele vahâgit kulttuurpirrâs já tobbeen orroo kulttuurärbičuosâttuvâid – uážžu keččâđ mutâ ij kuoskâđ.
    • Ele toolâ kulttuurpirrâs viereskirjen čälimáin seinijd, enâmân teikkâ hammiimáin keeđgijn saanijd teikkâ leejijd.
    • Tipte keeđgijd, huksiittâsâid já puáris jotteemmiärkkumijd leđe sajestis. 

Vääldi huámášumán päikkiráávhu já páihálij ulmui eromâšvuoigâdvuođâid

  • Päikkiráávhu kuáská pááikán, šiiljon já šiljo poccui kardijd. Päikkiráávhu suoijâl meid puásui- já kyelipivdotuve, luámutuve, priivaat oomâstmist orroo láávu já kuáđi šiljokuávluidiskuin, moi priivaatvuođâ kalga kunnijâttiđ. 
  • Páihálijn ulmuin pyehtih leđe eromâšvuoigâdvuođah, moh pyehtih spiekâstiđ tuu jieijâd vuoigâdvuođâin. Páihálijn ulmuin lii távjá pyeri agâstâllum suijâ vijđásub vuoigâdvuođáid, moh kyeskih ei. meccijotolâhân, kyelipiivdon já miäcástmân. 
  • Ko kuvviih almolii pääihist, te čuávu puorijd taavijd. Koijâd love, jis tun halijdah kuvviđ ulmuu.  

Ele rievdâd enâduv jieijâd tooimâin teikkâ kyeđe meerhâid jieijâd kolliimist!

Lasetiäđuh